นับเป็นโครงการที่คนไทยได้รับพระเมตตาจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ที่ทรงห่วงใยพสกนิกรชาวไทย ให้มีความเป็นอยู่ที่ดี
การตั้งโครงการอยู่ในบริเวณพระตำหนักจิตรลดารโหฐาน อันเป็นที่ประทับของพระองค์ สะท้อนให้เห็นชัดเจนว่าพระองค์ท่านทรงให้ความสำคัญ และมีพระราชประสงค์ดูแลให้โครงการเกิดประสิทธิภาพอย่างใกล้ชิด ขณะเดียวกันพระองค์ยังทรงเปิดกว้างให้ผู้สนใจเข้าไปเยี่ยมชมโครงการเพื่อนำความรู้ไปพัฒนาตนเองไปให้เกิดความก้าวหน้าแก่ชีวิตของตนเองสืบไป
ทีมงาน POSITIONING มีโอกาสได้เข้าไปศึกษาดูงานส่วนหนึ่งในโครงการ โดยเจ้าหน้าที่ได้ถ่ายทอดรายละเอียดของโครงการว่า โครงการส่วนพระองค์ สวนจิตรลดา เป็นโครงการที่ดำเนินการโดยไม่มุ่งหวังผลตอบแทน ตามพระราชประสงค์ในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ โดยแบ่งเป็นโครงการไม่ใช่ธุรกิจ และโครงการกึ่งธุรกิจ
โครงการไม่ใช่ธุรกิจเป็นโครงการที่เกี่ยวกับการพัฒนาประสิทธิภาพการผลิตทางการเกษตร มุ่งเน้นการดำเนินงานโดยยึดแนวพระราชดำริเกี่ยวกับ “เศรษฐกิจพอเพียง” ซึ่งให้ความสำคัญกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตของเกษตรกรในระยะยาว ให้พึ่งพาตนเองได้ และอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ เช่นโครงการป่าไม้สาธิต โครงการนาข้าวทดลอง โครงการปลานิล ที่รู้จักกันในนาม “ปลานิลสายพันธุ์จิตรลดา”
โครงการกึ่งธุรกิจ เป็นการศึกษาทดลองเกี่ยวกับการแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร และจำหน่ายโดยไม่แสวงผลกำไร ไม่แข่งขันทางธุรกิจ และนำรายได้มาใช้พัฒนาโครงการส่วนพระองค์ สวนจิตรลดา
ตัวอย่างโครงการกึ่งธุรกิจ เช่น กลุ่มงานอุตสาหกรรมนม ซึ่งประกอบด้วย โรงโคนมสวนจิตรลดา ศูนย์รวมนมสวนจิตรลดา โรงนมผงสวนดุสิต โรงนมเม็ดสวนดุสิต โรงเนยแข็งสวนจิตรลดา โรงนมยูเอชที สวนจิตรลดา ซึ่งประชาชนคนไทยต่างเรียกกันว่า “นมในหลวง” ดื่มกันด้วยความรู้สึกรสชาติที่ดี และมีคุณภาพ ทั้งนมถุงพาสเจอร์ไรส์ นมยูเอชทีกล่องสีเหลืองที่ประทับตราว่า “สวนจิตรลดา” ทั้งรสจืด ช็อกโกแลต และสละ นอกจากนี้ยังมีนมผง นมอัดเม็ด และยังมีนมโรงเรียนรสจืด ที่เติมสารฟลูออไรด์
กลุ่มงานอุตสาหกรรมนมเป็นโครงการหนึ่งที่สะท้อนให้เห็นความเมตตาของพระองค์ ที่พระองค์ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้น เพื่อแก้ปัญหานมสดล้นตลาด เช่น โรงนมผง ที่สามารถแปรรูปนมสดให้เก็บไว้ได้นาน โดยพระราชทานพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์เป็นทุนในการก่อสร้าง และยังมีการตั้งศูนย์รวมนม เพื่อรับซื้อนมสดจากเกษตรกรผู้เลี้ยงโคนม
ในการเสด็จพระราชดำเนินเปิดโรงงานเมื่อวันที่ 7 ธันวาคม 2512 และพระราชทานชื่อว่า “โรงนมผงสวนดุสิต” มีพระราชกระแสรับสั่งในพิธีเปิดโรงงานว่า “โรงงานนี้เป็นโรงงานตัวอย่าง และจะดำเนินการเป็นตัวอย่างสำหรับกสิกร และผู้ที่สนใจในการผลิตนมในประเทศไทย โรงงานนี้เป็นแห่งแรกที่ทำขึ้นในเมืองไทย และก็เป็นที่น่าภูมิใจว่าคนไทยได้ออกแบบและเป็นผู้สร้าง ขอให้ถือว่าโรงงานนี้เป็นโรงงานตัวอย่าง ใครอยากได้ความรู้ ใครอยากที่จะทำกิจการโคนมให้สำเร็จ ให้ก้าวหน้า และเป็นประโยชน์แก่ตน แก่เศรษฐกิจของบ้านเมือง ก็ให้มาดูกิจการได้ทุกเมื่อ”
จากพระราชกระแสรับสั่งนี้ นอกจากเจ้าหน้าที่ประจำโรงนม และศูนย์รวมนมจะทำหน้าที่ผลิตนมคุณภาพให้ประชาชนมีโอกาสดื่มกันแล้ว ยังเป็นแหล่งความรู้ให้คนไทยจำนวนมากที่เข้ามาดูงาน ณ ที่แห่งนี้โครงการนมอัดเม็ด สวนจิตรลดา
เมื่อปี พ.ศ.๒๕๓๗ โครงการส่วนพระองค์ฯ ได้จัดทำโรงนมเม็ดขึ้นใหม่ภายหลังจากที่ได้เคยทดลองผลิต เมื่อปี พ.ศ.๒๕๑๒ ซึ่งประสบปัญหาทางเทคนิค ทำให้ไม่สามารถดำเนินการต่อไปได้
ปัจจุบันโรงนมเม็ดผลิตนมเม็ดภายใต้วัตถุประสงค์เดิมคือ
เพื่อเป็นการส่งเสริมโภชนาการแก่ผู้บริโภค
เพื่อดำเนินงานของ โรงนมผง ให้คล่องตัวยิ่งขึ้น
เพื่อเป็นการแนะนำการผลิตนมเม็ดขึ้นภายในประเทศ
ตลอดระยะเวลาตั้งแต่เริ่มดำเนินการ นมเม็ดได้รับความนิยมอย่างกว้างขวาง ปัจจุบันสามารถผลิตนมเม็ดได้วันละ ๗,๐๐๐-๑๒,๐๐๐ ซองต่อวัน โดยผลิตออกมาในรสต่าง ๆ ซึ่งปัจจุบันมีทั้งสิ้น ๓ รส ได้แก่ รสหวาน รสกาแฟ และรสช็อคโกแลต โดยส่งออกไปจำหน่ายในร้าน สหกรณ์กรุงเทพฯและ สหกรณ์พระนคร
นมเม็ดสวนดุสิต ฮิตทั่วไทย ไปไกลถึงต่างแดน
หากพูดถึง นมปรุงแต่งชนิดเม็ดรสหวาน (ในชื่อทางการ) ของโครงการส่วนพระองค์สวนจิตรลดา ที่คนส่วนใหญ่นิยมชมชอบจนเรียกติดปากสั้นๆว่า นมอัดเม็ดสวนดุสิต หรือ นมอัดเม็ดสวนจิตรลดา ไม่น่าเชื่อว่านมเม็ดนี้ขายดีมาตั้งแต่ 30 ปีก่อน ช่วงราวๆ ปี พ.ศ. 2528 จากการลองตลาดภายในบริเวณสวนจิตรลดา ปรากฏว่าถูกอกถูกใจเด็กเป็นอย่างมาก เพราะนมเม็ดอร่อย มีประโยชน์ ทั้งยังเหมาะกับเด็กที่ดื่มนมสดไม่ได้ แต่ทว่ากลับเป็นที่ชื่นชอบของบรรดาผู้ปกครองไปด้วย จนพูดกันปากต่อปากและขยายเป็นวงกว้าง ทำให้นมอัดเม็ดที่มีกำลังการผลิตในยุคนั้นประมาณ 7,000 ซองต่อวัน ขายดิบขายดีจนหมดเกลี้ยง
จากอดีตจนถึงปัจจุบัน นมอัดเม็ดมีราคาอยู่ที่ซองละ 15 บาท (ขนาด 25 กรัม) เปรียบเทียบกับเมื่อประมาณ 30 ปีที่แล้ว ราคาอยู่ที่ซองละ 3 บาท (ขนาด 15 กรัม) ถือว่ามีการขึ้นราคาไม่มาก หากเทียบกับคุณภาพที่ (ต้องบอกว่า) คับเม็ด
ทุกวันนี้ถึงแม้กำลังการผลิตจะเพิ่มขึ้นจากหลักพันเป็นหลักหมื่นซองต่อวัน นมเม็ดก็ยังฮอตฮิตมิมีเปลี่ยน เพราะปัจจุบันขายดีจนขาดตลาด แล้วไม่ใช่แค่ลูกค้าคนไทยเท่านั้นที่ชื่นชอบ แม้แต่ชาวต่างชาติ โดยเฉพาะชาวจีน ก็ปลื้มนมเม็ดสวนดุสิตไม่แพ้กัน เรื่องเกิดจากมัคคุเทศก์คนหนึ่งแนะนำให้นักท่องเที่ยวจีนลิ้มลองนั่นเอง กลายเป็นที่มาว่าหากชาวจีนมาเมืองไทยเมื่อไหร่ เป็นต้องหาซื้อนมเม็ดติดไม้ติดมือเป็นของฝาก ฮอตกว่านั้นคือ มีข่าวออกมาหนาหูว่าชาวจีนบางกลุ่มได้เอาไปขายผ่านเว็บไซต์ taobao.com ตอบโจทย์กลุ่มชาวจีนที่ไม่มีโอกาสมาเมืองไทย โดยพากันเรียกขานนมเม็ด (แปลเป็นไทยออกมา) ว่า‘นมพระเจ้าอยู่หัว’ หรือ ‘นมอัดเม็ดของพระราชวงศ์ไทย’
ย้อนประวัตินมเม็ดสวนดุสิต
น่าปลาบปลื้มไม่น้อยที่ได้รู้ว่านมปรุงแต่งชนิดเม็ดของโครงการส่วนพระองค์สวนจิตรลดานั้น เป็นที่โปรดปรานของชาวไทยและชาวต่างชาติเป็นจำนวนมาก
จากวันนั้นถึงวันนี้ แนวพระราชดำริที่ได้วางไว้ของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชยังคงไม่เปลี่ยนแปลง พระองค์ท่านทรงต้องการให้เป็นเสมือนโครงการทดลอง และถ้าหากว่าโครงการทดลองได้ผล ก็นำไปปฏิบัติกันจนกลายเป็นโครงการตัวอย่าง เหนื่อสิ่งอื่นใด โครงการนี้ไม่ได้หวังผลกำไร หากเพียงต้องการช่วยเหลือเกษตรกร หรือผู้ที่สนใจศึกษาก็สามารถนำไปเป็นแบบอย่างและเป็นประโยชน์ต่อไป รวมถึงต้องการให้ประชาชนได้บริโภคของราคาถูกแต่มีคุณภาพ
ซึ่งแรกเริ่ม โครงการนี้เป็นโครงการกึ่งธุรกิจ ที่ก่อตั้งขึ้นเพราะเกิดภาวะนมสดล้นตลาดในปี พ.ศ. 2512 สมาชิกผู้เลี้ยงโคนมได้ทูลเกล้าถวายฎีกาให้ทรงช่วยเหลือ เมื่อพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชทรงทราบ จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ดำเนินการช่วยเหลือ โดยพระราชทานเงินทดลองจำนวน 140,000 บาท รวมกับรายได้ส่วนหนึ่งจากการจำหน่ายนมสดของโรงโคนมสวนจิตรลดา เพื่อสร้างโรงงานนมผงขนาดย่อมที่ได้มาตรฐานในการแปรรูปน้ำนมดิบให้เป็นนมผงคุณภาพดี เก็บไว้ได้นาน และแก้ปัญหาเรื่องนมสดล้นตลาด ด้วยเหตุนี้เอง โรงนมผงแห่งแรกของประเทศไทยจึงถือกำเนิดขึ้นภายใต้ชื่อว่า ‘โรงนมผงสวนดุสิต’
ต่อมาพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ได้ทรงริเริ่มศูนย์รวมนมขึ้นในบริเวณสวนจิตรลดา เพื่อซื้อนมดิบจากสหกรณ์และฟาร์มโคนมต่างๆ ที่มีมากเกินความต้องการของตลาดอีกด้วย จากโรงนมผงสวนดุสิต ต่อมาในปี พ.ศ 2527 จึงได้เกิดโรงนมเม็ดสวนดุสิต ซึ่งทรงมีพระราชประสงค์ผลิตนมเม็ด เป็นผลิตภัณฑ์ส่งเสริมโภชนาการแก่ผู้บริโภค โดยรับซื้อนมจากโรงนมผง หรือนำเศษของนมผงสวนดุสิตมาผลิตเป็นนมเม็ดที่มีคุณค่าและโภชนาการเทียบเท่ากับนมสด
ซึ่งกระบวนการและขั้นตอนของการทำนมเม็ดนั้น ล้วนเต็มไปด้วยความละเอียดอ่อนและพิถีพิถัน ตั้งแต่การคัดแยกนม โดยนมผงที่เกาะกันเป็นก้อนจะต้องผ่านการแร่งนม (คือร่อนให้เป็นผง) เข้าเครื่องบดเพื่อบดให้เป็นผงและเติมส่วนผสมต่างๆ หลังจากนั้นจึงทำการตอกเม็ด และมีการคัดแยกเม็ดที่แตกหรือหักออก ก่อนจะบรรจุเป็นผลิตภัณฑ์ที่มีคุณภาพ
เบื้องหลัง ‘นมเม็ด’ อันน่าประทับใจ ภายใต้โครงการพระราชดำริ
จะเห็นได้ว่า โครงการส่วนพระองค์สวนจิตรลดานี้ เป็นเพียงหนึ่งในหลายพันโครงการที่พระองค์พระราชทานให้แก่ประชาชนชาวไทยได้นำไปปฏิบัติตาม เพื่อให้เกิดประโยชน์แก่ประเทศชาติ
คงไม่มีพระราชวังใดในโลกนี้ที่พระมหากษัตริย์จะเลี้ยงโคนมไว้ศึกษา ทดลอง วิจัย ในพื้นที่รโหฐานแบบนี้ และนมเม็ดก็เป็นเพียงหนึ่งในโครงการทดลองที่พระองค์มีพระราชประสงค์จะช่วยเหลือพสกนิกรชาวไทยของพระองค์ให้ได้มีอาชีพ และมีความสุขอย่างพอเพียง
จึงไม่น่าแปลกใจว่า ทำไมผลิตภัณฑ์ของพระองค์ท่านถึงได้รับการตอบรับที่ดีเพียงนี้
นับว่าโชคดีเหลือเกินที่เรามีโอกาสได้กินนมเม็ดเปี่ยมคุณภาพราคาย่อมเยา กล่าวได้ว่าพระอัจฉริยภาพ และแนวทางพระราชดำริของพระองค์นั้นฉายชัดอยู่ในนมปรุงแต่งชนิดเม็ดซองน้อยซองนี้ทุกอณู
นมผงอัดเม็ดที่ผลิตด้วยใจทุกขั้นตอน
ฉันเป็นคนหนึ่งที่ชอบกินนมอัดเม็ด พ่อกับแม่ฉันรู้ว่าชอบจึงเลือกซื้อนมอัดเม็ดสวนจิตรลดาให้กิน ฉันเห็นว่ามันอร่อยดี หวาน ฉันเลยถามว่าทำไมบริษัทเขาทำอร่อยจังอ่ะแม่ แม่บอกว่าอร่อยใช่มั้ย อันนี้มีประโยชน์ด้วยนะไม่ใช่อร่อยอย่างเดียว แถมไม่แพงด้วย รู้มั้ยใครคือคนคิดขึ้น ในหลวงของเราเอง ท่านเห็นว่านมที่ได้จากโคนมนั้นหล่นตลาดท่านจึงให้กำเนิดนมผงอันเม็ดมาไง นอกจากจะแก้ปัญหาให้ประชาชนได้แล้ว ยังสร้างรายได้ให้กับประชาชนและประเทศด้วย มีต่างประเทศมาสั่งซื้อมากมายเลยแทบไม่พอส่งออก ถึงราคาจะถูกเป็นการประหยัดเงินให้กับคนในประทศแล้ว นมอัดเม็ดนี้ทั้งถูกทั้งดีไม่แพ้ของต่างประเทศเลย ท่านนั้นเป็นอัฉริยภาพ ที่เก่งที่สุดในโลกเลย ฉันเลยชอบที่จะกินนมอัดเม็ดตั้งแต่เด็กยันโตเลย ทั้งถูก ทั้งดี มีประโยชน์ อร่อยด้วย ท่านคิดค้นนมอัดเม็ดขึ้นมาเพื่อประชาชนชาวไทยตั้งแต่เด็กไปถึงผู้ใหญ่ ใครๆก็กินได้
แหล่งที่มา :http://www.liekr.com/post_141707.html
https://web.ku.ac.th/nk40/nk/data/31/
https://www.foodsawasdee.com/articles/suan-dusit-milk-tablet/
